Doğalgaz Dağıtım Faaliyeti

• Türkiye’nin doğal gaz ile tanışması ülkemizin artan enerji ihtiyacının karşılanması amacıyla 1987 yılından itibaren Rusya’dan doğal gaz ithal edilmesiyle başlamıştır. Bu tarihte doğal gazın ithali, iletimi ve satışı faaliyeti BOTAŞ tarafından yürütülmekteydi.

• Doğal gaz dağıtım faaliyeti ilk olarak 1988 yılında Ankara’da başlamıştır. 1992 yılında İstanbul ve Bursa’da, 1996 yılında ise Eskişehir ve Kocaeli şehirlerinde doğal gaz kullanımına başlanmıştır.

• Bu doğal gaz dağıtım şirketlerinden Eskişehir ve Bursa’da faaliyet yapanlar BOTAŞ’ın işletme müdürlükleri şeklinde yapılandırılmıştı. Ankara, İstanbul, İzmit şehirlerinde faaliyet yapan dağıtım şirketleri ise belediye iştiraki olarak faaliyetlerini sürdürmüşlerdir.

• 2001 yılına kadar piyasa yapısı BOTAŞ’ın dikey bütünleşik yapısı içerisinde ithalat, iletim ve satış faaliyetlerinin tek elden yürütüldüğü bir yapıda devam etmiştir.

• 2001 yılında Türkiye Doğal Gaz Piyasası’nın serbestleşmesi ve BOTAŞ’ın dikey bütünleşik yapısı yerine serbest piyasa şartlarında rekabetin sağlandığı, özel sektör yatırımlarının teşvik edildiği, doğal gazın nihai tüketicilere ucuz ve kesintisiz olarak ulaştırılmasını amaçlayan yeni bir yapıya geçilmesi hedefiyle 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu yasalaşmıştır.

• 2001 yılına kadar doğal gaz dağıtım piyasasında faaliyet gösteren 7 tane doğal gaz dağıtım şirketi mevcuttur. Evlerde kullanımının sağlandığı konfor ve hava kirliliğinin engellenmesine sağladığı katkı doğal gaz kullanımının yaygınlaştırılmasını bir hedef haline getirmiştir.

• Bu hedef doğrultusunda 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanununda şehirlerde yeni doğal gaz dağıtım lisansı ihaleleri yapılarak doğal gaz dağıtım faaliyetinin özel sektör yatırımıyla yaygınlaştırılması amaçlanmıştır. Kamu kaynaklarıyla yapılması mümkün olmayan bu yatırımlar o yıllarda EPDK tarafından yapılan doğal gaz dağıtım lisansı ihaleleriyle başarıyla gerçekleştirilmiştir. Bugün itibariyle Türkiye’nin 81 ilinde doğal gaz dağıtım faaliyeti yapan toplam 72 tane doğal gaz dağıtım şirketi bulunmaktadır.

• Bunun yanı sıra 4646 sayılı Kanun’da öngörüldüğü üzere 2004 yılında Eskişehir ve Bursa şehirlerinde faaliyet gösteren ESGAZ ve BURSAGAZ doğal gaz dağıtım şirketleri, 2009 yılında Kocaeli şehrinde faaliyet gösteren İZGAZ ve 2013 yılında ise Ankara’da faaliyetini sürdüren BAŞKENTGAZ şirketleri özelleştirilerek özel sektör iştiraki haline getirilmiştir.

• Bugün itibariyle 13,2 milyonun üzerinde aboneye hizmet veren doğal gaz dağıtım sektörü, aynı yıl itibariyle toplam 7 milyar ABD Doları’nın üzerinde şebeke yatırımı gerçekleştirmiştir.